Monika Potocka prowadząca działalność gospodarczą wybrała opodatkowanie na zasadach ogólnych podatkiem liniowym. W dniu 20 stycznia 2026 r. opłaciła za siebie składki na ubezpieczenia społeczne w wysokości 1 788,29 zł oraz składkę na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 383,08 zł. Na podstawie fragmentu podatkowej księgi przychodów i rozchodów ustal, ile wynosiła należna zaliczka na podatek dochodowy za styczeń 2026 r., wiedząc, że składki osoby prowadzącej działalność nie były zaliczone do kosztów w księdze, a składka zdrowotna mieści się w rocznym limicie odliczenia. Podatkowa księga przychodów i rozchodów za styczeń 2026 r. (fragment) Wartość sprzedanych towarów i usług | 12 500,00 zł Pozostałe przychody | 200,00 zł Razem przychód | 12 700,00 zł Zakup towarów handlowych i materiałów wg cen zakupu | 3 700,00 zł Koszty uboczne zakupu | 200,00 zł Wynagrodzenia w gotówce i w naturze | 0,00 zł Pozostałe wydatki | 982,00 zł Razem wydatki | 982,00 zł

Wyjaśnienie

Odpowiedź 1 073,00 zł wynika z prawidłowego ustalenia dochodu do opodatkowania podatkiem liniowym. Najpierw trzeba zsumować przychody z KPiR: 12 500,00 zł + 200,00 zł = 12 700,00 zł. Potem odejmuje się koszty działalności ujęte w księdze: zakup towarów 3 700,00 zł, koszty uboczne zakupu 200,00 zł oraz pozostałe wydatki 982,00 zł. Razem daje to 4 882,00 zł kosztów, mimo że w tabeli przy pozycji „Razem wydatki” widać tylko 982,00 zł — tu trzeba patrzeć na wszystkie kolumny kosztowe KPiR, nie tylko na jedną rubrykę. Dochód przed składkami wynosi więc 12 700,00 zł - 4 882,00 zł = 7 818,00 zł.Ponieważ składki społeczne osoby prowadzącej działalność nie zostały zaliczone do kosztów, można je odliczyć od dochodu: 7 818,00 zł - 1 788,29 zł = 6 029,71 zł. Przy podatku liniowym składka zdrowotna, jeśli mieści się w rocznym limicie, także może pomniejszyć dochód albo być kosztem. Tutaj nie była kosztem, więc odliczamy ją od dochodu: 6 029,71 zł - 383,08 zł = 5 646,63 zł. Podstawę opodatkowania zaokrągla się do pełnych złotych, czyli 5 647,00 zł. Podatek liniowy to 19%, więc 5 647,00 zł × 19% = 1 072,93 zł, po zaokrągleniu zaliczka wynosi 1 073,00 zł.Moim zdaniem najważniejsza praktyczna zasada jest taka: przy działalności liniowej nie stosujemy kwoty wolnej ani skali 12%/32%, tylko stałe 19%, a składki trzeba rozliczać konsekwentnie — albo jako koszt, albo jako odliczenie, ale nie podwójnie. W księgowości to częsty punkt kontroli.